Публикуется по изданию: Knýtlinga saga // Sggur Danakonunga / C. af Petersens og

E. Olson (SUGNL. B. XLVI). 1919–1925.

K. 2. Fall Styrbjarnar ens sterka

Á dggum Haralds konungs Gormssonar var Styrbjgrn enn sterki í hemaði i Austrveg. Styrbjgrn var son Óláfs Bjarnarsonar Sviakonungs. Styrbjgrn kom með her sinn i Danmgrk ok fekk handtekit Harald konung; þá gipti Haraldr honum Þyri, dóttur sina, ok for sjálfr til Svíþjóðar með Styrbimi. […] (Bis. 30)

K. 6. Enn helgi Játmundr drap Svein konung

Sveinn konungr var hermaðr mikill ok enn ríkasti konungr; hann herjaði víða bæði um Austrveg ok suðr um Saxland; at lyktum for hann með her sinn vestr til Englands ok herjaði þar víða ok atti þar margar orrostur; þar var þá Aðalráðr konungr Játgeirsson. […] (Bis. 33)

К. 11. Frá ÚLfi jarli

[…] Váru synir þeirra Guðina ok Gyðu: Haraldr Englakonungr ok Tosti jarl, er kallaðr var tréspjót, Mgrukári jarl ok Valþjófr jarl ok Sveinn jarl; þaðan er mart stórmenni komit í Englandi ok í Danmǫrku ok í Svíaríki ok austr í Garðaríki; eru þat konungaættir í Danaríki. Gyða hét dóttir Haralds konungs Guðinasonar, hana átti Valdamarr konungr í Hólmgarði; þeirra son var Haraldr konungr; hann átti dœtr II, er enn skal frá segja síðar. (Bis. 42)

K. 17. Sveinn konungr kom í Nóreg

í þann tíma er Knútr konungr réð Englandi ok Danmgrk, þá réð Óláfr Ha-raldsson fyrir Nóregi. En er Óláfr konungr kom þar til ríkis, þá stukku ór landi fyrir honum Sveinn jarl Hákonarson ok Hákon jarl Eiríksson, systurson Knúts konungs; hann for til Englands á fund Knúts konungs, frænda sins, ok tók hann vel við honum. Síðan ófriðaðiz með þeim Oláfi konungi ok Knúti konungi. Knútr konungr ok Hákon jarl kómu í Nóreg með her óvígjan; var þat ofarla á dggum Óláfs konungs, ok lggðu þeir land alt undir sik. Knútr konungr setti þá Hákon, frænda sinn, til rikis í Nóregi, en hann for þaðan til Danmerkr; en Oláfr konungr flýði þá landit ok for þá austr í Garðaríki ok kom aptr í Nóreg tveim vetrum síðar ok átti þá orrostu mikla á Stiklarstgðum við lenda menn sína, er þá hǫfðu ggrz honum otmir ok váru þá mótstgðumenn hans; þar fell Óláfir konungr, sem alkunna er orðit, ok er hann hei-lagr ok liggr í skríni í Niðarósi. […] (Bis. 49–50)

K. 22. Frá Danakonungi

[…] Haraldr Sigurðarson kom þat vár til Svíþjóðar austan ór Garðaríki, mágr Sveins. Haraldr átti þá Ellisif, dóttur Jarizleifs konungs ór Hólmgarði; móðir hen-nar var Ingigerðr, dóttir Óláfs sœnska, en hann var móðurbróðir Sveins Úlfssonar. […] (Bis. 58)

K. 23. Frá bgrnum (Sveins konungs)

[…] Sveinn Úlfsson var ágætr konungr ok vinsæll, svá at eigi hefir einhverr Da-nakonunga ástsælli verit af gllu landsfólkinu; hann var lengi konungr yfir Danmgrk. Þorgísl, son Sveins konungs, for austr í Garðaríki; þar átti hann móðurætt ggfga; fœddiz hann þar upp ok var þar til konungs tekinn ok kom ekki síðan til Danmerkr. Sigurðr, son Sveins konungs, fell á Vinðlandi. (Bis. 61)

К. 26. Haraldr til konungs tekinn

[…] Knútr, son Sveins konungs, hafði áðr verit í hemaði i Austrveg, ok hafði hann lið mikit ok góðan skipakost. Svá segir Kálfr Mánason í kvæði sínu, at Knútr hafi sigrat X konunga, þá er hann var í hemaði í Austrveg. […] (ВIs. 65)

К. 29. Frá Knúti konungi

Knútr konungr var ríkr maðr ok refsingasamr ok hegndi mjǫk osiðu; en meðan Haraldr hein hafði verit konungr yfir Danmgrk, þá hǫfðu litt verit hegndir ósiðir, bæði innanlandsmgnnum ok víkingum,er þá herjuðu í Danmgrk, bæði Kúrir ok aðrir Austrvegsmenn. En er Knútr var konungr orðinn, þá varði hann landit harðfengiliga ok rak alia heiðingja af landi sínu ok jafnvel af sjónum, svá at engi þorði úti at liggja fyrir Danmgrk fyrir sakir ríkis Knúts konungs ok herskapar. […] (ВIs. 76)

К. 30. Kvánfang Knúts

[…] Þorgísl Sveinsson var til konungs tekinn austr í Garðaríki, sem fyrr var ritat, ok kallaði ekki til rikis í Danmgrk. (Bls. 77)

K. 39. Skiptjón

[…] Þat var eitt sumar, at skip ngkkut bjóz af Nóregi bæði mikit ok auðigt; þat skip áttu kaupmenn, þeir er ætluðu til Eistlands eða annarsstaðar í Austrveg. Þeir sigldu fyrst til Danmerkr ok síðan austr í gegnum Eyrarsund ok svá austr til Bor-gundarhólms. Síðan hvarf skip þat, svá at ekki spurðiz til ok ekki fannz af því skipi, hvárki menn né fé. […] (Bis. 92)

К. 70. Frá Eiríki jarli Sveinssyni

Eiríkr Sveinsson var þá enn jarl í Sjólandi, ok hafði hann (því) ríki haldit, er Knútr konungr, bróðir hans, fekk honum í hendr. Eiríkr jarl var ríkr hgfðingi ok vinsæll; hann hafði lgngum mikla hirð með sér; hann var í hemaði um Austrveg ok herjaði á heiðingja, en lét alia kristna menn í friði fara, þann veg sem gllum líkaði bezt, ok svá kaupmenn; við þessa meðferð varð hann frægr ok vinsæll um allan Austrveg, svá at hverr maðr, sá er ngkkurs þótti verðr, þá kunni skyn á hans nafni; hann for alt austr í Garðaríki ok sótti par heim hǫfðingja ok ríkismenn, ok tóku þeir honum allir vel ok sœmiliga; þá hann þar stórar gjafir af ríkismgnnum. Svá segir Markús Skeggjason í Eiríksdrápu:

Eiríkr jarl bjó ferð sína snemma um várit ór Gǫrðum austan ok lét setja fram skip sin, þegar ísa leysti, ok búa þau at gllu, sem hann hafði bezt efni til; hann siglði austan gndurt sumar ok heim til Danmerkr í ríki sitt. Svá segir Markús Skeggjason:

(Bls. 164–166)

K. 86. Læstar hafnir

I þenna tíma var herskátt mjǫk í DanmQrk af heiðingjum ok Qðrum Austrvegsmgnnum, þeim er lgngum lágu í hemaði á sumrum ok ræntu kaupmenn eða landsmenn. […] (Bls. 199–200)

K. 87. Frá Viðgauti

Viðgautr hét maðr; hann var ættaðr af Sámlandi; hann var heiðinn maðr í þann tíma; hann var kaupmaðr ok stórauðigr ok vel mentr um marga hluti; hann var jaf-nan vanr at sigla kaupferðir í Austrveg.

Þat var eitt sumar, er hann sigldi austan ok ætlaði þá heim at halda, at hann varð síðbúinn; ok er hann kom austan at Kúrlandi, þá lágu Kúrir þar fyrir honum á hers-lcipum ok lggðu þegar at honum ok vildu drepa hann, en taka fé hans til sin; en með þvíat hann var einskipa, en þeir Kúrir hǫfðu lið mikit, þá sá hann engi afla sinn í móti þeim, ok vill hann undan leita ok sigla heim til Sámlands; en Kúrir sigldu þe-gar eptir honum ok bægðu honum þegar frá landinu ok vildu gjarna hafa líf hans olc fé. […] Hertoginn spurði, hverir þeir væri. Viðgautr nefndi sik ok sagði, at þeir váru af Sámlandi. […] Hertoginn spurði hann margs ór Austrvegi, ok kunni Viðgautr honum þaðan mart at segja, þat er hann vildi forvitnaz. (Bls. 200–203)

К. 88. Kvánfang Knúts lávarðar

í þenna tíma var konungr austr í Hólmgarði Haraldr, son Valdamars konungs Ja-rizleifssonar, Valdimarssonar, fóstra Óláfs konungs Tryggvasonar. Móðir Haralds konungs var Gyða, dóttir Haralds Englakonungs Guðinasonar. Haraldr konungr átti Kristínu, dóttur Inga Svíakonungs Steinkelssonar, systur Margrétar dróttningar, er þá átti Níkulás Danakonungr. Dœtr Haralds konungs í Hólmgarði ok Kristínar váru þær Málmfríðr, er átti Sigurðr Jórsalafari Nóregskonungr, ok Engilborg.

En er Viðgautr hafði verit um vetr með Knúti lávarði í miklum kærleikum, þá beiddi hertoginn hann, at hann mundi fara sendifgr hans austr í Hólmgarð at biðja Engilborgar, dóttur Haralds konungs, til handa honum. […]

En er Viðgautr var búinn, þá siglir hann í brott með sitt fgruneyti, ok er ekki sagt frá hans ferðum, fyrr en hann kom austr í Hólmgarð á fund Haralds konungs, ok heimti hann sik brátt fram í fégjgfum við konunginn. Haraldr konungr tók honum sœmiliga, þvíat Viðgautr var frægr maðr ok djarfr í máli ok kunni margar tungur ok þyrfti ekki túlk fyrir sér. […]

Síðan átti konungr tal við dóttur sína Engilborg ok við annat ráðuneyti sitt ok tjáði þetta mál fyrir þeim. Allir fýstu þessa ráðs, ok þótti þetta vel efnat, ok var þat ráð ggrt með samþykki Engilborgar, konungs dóttur, at hana skyldi gipta Knúti lávarði, ok fór Viðgautr til Danmerkr með þessum erendum ok fann Knút lávarð ok sagði honum frá sínum ferðum. Hertoginn þakkaði honum sitt starf. Eptir þetta ef-naði Knútr lávarðr til brúðlaups sins, en Haraldr sendi Engilborg, dóttur sína, austan ór Hólmgarði at nefndri stundu með fríðu fgruneyti. En er hon kom til Dan-merk, tók hertoginn vel við henni ok þar með gll alþýða; síðan gerði hann brúðlaup sitt með miklum sóma. Þau áttu ngkkur bgm, þau er enn munu síðar nefnd vera. (Bls. 203–206)

K. 93. Frá bgmum (Knúts Lávaröar)

Enn helgi Knútr lávarðr ok Engilborg áttu dœtr III, Margrétu ok Kristínu ok Katrínu; hon var gipt í Austrveg, en Kristínu átti Magnús blindi Nóregskonungr, son Sigurðar Jórsalafara; Margrétu átti Stígr hvítaleðr á Skáni. […] En er enu heila-gi Knútr lávarðr fell, þa var Engilborg, kona hans, með barni; hon var þenna vetr austr í Garðaríki með Haraldi konungi, feðr sínum; hon fœddi sveinbam, ok hét sá sveinn Valdimarr; hann var fœddr VII nóttum eptir liflát ens heilaga Knúts lávarðar, fǫður sins; hann var snemma bæði vænn ok mikill ok afbragðligr um fiesta hluti; hann óx upp austr í Garðaríki með móðurfrændum sínum, meðan hann var í barnœsku, ok var brátt vinsæll af alþýðu manna. (ВIs. 216–217)

К. 99. Eiríkr eymuni (tekinn til konungs)

[…] Hann átti Málmfríði dróttningu, dóttur Haralds konungs (Valdimarssonar), Jarizleifssonar, austan ór Hólmgarði, systur Engilborgar, er átti Knútr lávarðr, bróðir hans. Málmfríði hafði fyrr átta Sigurðr Jórsalafari Nóregskonungr. (Bls. 224)

K. 108. Frá konungum

[…] Síðan fór Knútr konungr austr í Garðaríki ok þaðan austan; hann fór þá suðr í Rauðstokk til móðurbrœðra sinna, ok vildu þeir eigi, at hann væri þar, þvíat þeir ætluðu, at hann mundi vilja hafa ríkit undan þeim. […] (Bls. 238)

К. 109. Frá keisara ok Sveini konungi

[…] Eptir þetta gipti Knútr konungr Valdimar Suffíu, systur sína sammœdda; hón var dóttir Valaðars konungs af Pólínalandi. Hér með gaf Knútr konungr Valdimar þriðjung af allri sinni eign til vináttu ok heilla sátta. Kristófórús hét son Val-dimars; han var frilluson; Tófa hét móðir hans. (Bls. 242)

K. 123. Drepnir Kúrir

[…] En er þeir váru úti á herskipunum, þá spurðu þeir, at Kúrir hǫfðu her úti ok herjuðu á Bleiking; þeir vissu þó eigi víst, hvárt þetta var með sannleik, ok þótti þeim hér þurfa ráð við at gera, ok gerðu þeir þat ráð, at Kristófórús ok Absalón biskup ok Ásbjgrn fóru þangat ok sigldu til Eylands; þar tóku þeir fé mikit ok svá menn; en er þeir kómu til skipa sinna, þá spurðu þeir, at Kúrir váru við Mgn. […] (Bls. 275–277)

K. 124. Tekinn ór jpröu enn helgi Knútr

[…] En frændsemi var milcil með þeim Magnúsi konungi ok Valdimar konungi. Móðir Valdimars konungs var Engilborg, dóttir Haralds konungs Valdimarssonar, sem fyrr var sagt, en systir hennar var Málmfríðr, en átti Sigurðr konungr Jórsalafa-ri, ok var þeirra dóttir Kristin, móðir Magnúss konungs Erlingssonar. […] (Bls. 278)